Chia sẻ Chi phí lãi vay thương mai dịch vụ 2025

[Thanh Tấn]

Nền kinh tế hiện đại, nơi thương mại và dịch vụ giữ vai trò xương sống, chi phí lãi vay trong thương mại dịch vụ trở thành một thước đo quan trọng phản ánh sức khỏe tài chính và năng lực quản trị vốn của doanh nghiệp. Đây không chỉ là khoản chi phát sinh từ vốn vay mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận, khả năng mở rộng quy mô và sự minh bạch trong báo cáo tài chính. Bước sang năm 2025, chi phí lãi vay thương mại dịch vụ trở thành mối quan tâm lớn của nhiều doanh nghiệp khi mặt bằng lãi suất duy trì ở mức 6,65%/năm và phổ biến trong khoảng 6,7 - 9,1%/năm. Trong bối cảnh nhu cầu tín dụng phục hồi mạnh, các chuyên gia dự báo lãi suất có thể tăng thêm 0,5 - 0,7 điểm phần trăm, đặt ra thách thức không nhỏ cho chiến lược tài chính của doanh nghiệp thương mại dịch vụ.

Khái niệm chi phí lãi vay trong thương mại dịch vụ​

Chi phí lãi vay thương mại dịch vụ là toàn bộ chi phí phát sinh bởi việc sử dụng vốn vay để phục vụ hoạt động mua bán, cung cấp dịch vụ và vận hành của doanh nghiệp (bao gồm lãi vay phải trả cho ngân hàng, tổ chức tín dụng, hoặc bên cho vay khác).
Luật thuế và các nghị định liên quan hiệp định hóa thêm khái niệm chi phí lãi vay thuần - tức là chi phí lãi vay sau khi đã trừ đi lãi tiền gửi và lãi cho vay (nếu có) để làm cơ sở xác định phần chi phí được khấu trừ khi tính thu nhập chịu thuế.

Vai trò của chi phí lãi vay trong thương mại dịch vụ​

Để thấy rõ hơn tầm quan trọng, hãy cùng MAN - Master Accountant tìm hiểu và phân tích những khía cạnh mà chi phí lãi vay thương mại dịch vụ ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động tài chính và chiến lược phát triển của doanh nghiệp.

• Tác động đến lợi nhuận và dòng tiền
• Quản trị rủi ro và ra quyết định tài chính.
• Tác động tới báo cáo tài chính và tín dụng

Cơ sở pháp lý về chi phí lãi vay trong thương mại dịch vụ​

Nghị định 132/2020/NĐ-CP là văn bản nền tảng quy định quản lý thuế đối với doanh nghiệp có giao dịch liên kết, trong đó có quy định chi tiết về xác định và xét khấu trừ chi phí lãi vay (và hồ sơ, tiêu chí chứng minh tính hợp lý của giao dịch liên kết). Nghị định 20/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Nghị định 132/2020 (có hiệu lực 27/03/2025) doanh nghiệp cần rà soát xem các thay đổi áp dụng từ kỳ tính thuế nào để tránh nhầm lẫn khi quyết toán.
Về hạch toán và vốn hóa chi phí lãi vay (trường hợp phát sinh trong quá trình đầu tư xây dựng, tạo tài sản). Các hướng dẫn kế toán - thuế (ví dụ Thông tư 45/2013 và các văn bản hướng dẫn liên quan) quy định chi tiết khi nào chi phí lãi vay được vốn hóa vào nguyên giá tài sản cố định và khi nào phải hạch toán là chi phí. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến mức chi phí lãi vay trong thương mại dịch vụ được đưa vào chi phí được trừ.

Cách xác định chi phí lãi vay trong thương mại dịch vụ​

Việc xác định chi phí lãi vay trong thương mại dịch vụ có được khấu trừ thuế hay không phụ thuộc chặt chẽ vào quy định của pháp luật thuế và chuẩn mực kế toán.

Vậy chi phí lãi vay được trừ là gì?​

Chi phí lãi vay được trừ là các khoản lãi phát sinh từ hợp đồng vay vốn phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh hợp pháp của doanh nghiệp. Khoản vay phải có đầy đủ hồ sơ, chứng từ, được ký kết minh bạch, với lãi suất và điều khoản phù hợp thị trường (arm’s length). Ngoài ra, phần chi phí lãi vay được trừ còn phải nằm trong giới hạn khống chế theo Nghị định 132/2020/NĐ-CP (tối đa 30% EBITDA đối với doanh nghiệp có giao dịch liên kết).

Chi phí lãi vay không được trừ là gì?​

Chi phí lãi vay không được trừ là bao gồm các khoản lãi phát sinh từ giao dịch không phục vụ hoạt động kinh doanh, khoản vay không có chứng từ hợp lệ, lãi vay vượt mức khống chế 30% EBITDA, hoặc lãi vay từ bên liên kết nhưng không chứng minh được tính hợp lý so với thị trường. Ngoài ra, lãi vay tương ứng với phần vốn điều lệ còn thiếu (theo tiến độ góp vốn đăng ký) cũng không được tính vào chi phí hợp lý.

Nguyên tắc phân loại chi phí hợp lý​

Để bảo đảm chi phí lãi vay trong thương mại dịch vụ được chấp nhận khi quyết toán thuế, doanh nghiệp cần tuân thủ các nguyên tắc sau:

• Nguyên tắc chứng từ hợp lệ: Mọi khoản vay phải có hợp đồng rõ ràng, lãi suất minh bạch, kèm theo chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt (đối với khoản vay từ tổ chức tín dụng và bên liên kết).
• Nguyên tắc phù hợp mục đích kinh doanh: Chi phí lãi vay chỉ được coi là hợp lý nếu phục vụ trực tiếp cho hoạt động mua bán, cung ứng dịch vụ, vận hành hệ thống… của doanh nghiệp.
• Nguyên tắc khống chế theo EBITDA: Áp dụng đúng quy định pháp luật, tính toán chi phí lãi vay thuần và giới hạn khấu trừ để tránh bị loại khi quyết toán.
• Nguyên tắc minh bạch giao dịch liên kết: Với khoản vay từ bên liên kết, phải có hồ sơ chứng minh lãi suất không vượt hoặc thấp hơn mức thị trường, nhằm đảm bảo tuân thủ nguyên tắc giá giao dịch độc lập.
• Nguyên tắc tuân thủ tiến độ góp vốn: Nếu chưa góp đủ vốn điều lệ theo đăng ký, chi phí lãi vay phát sinh trên phần vốn vay tương ứng phần vốn thiếu sẽ không được tính vào chi phí hợp lý.

Những rủi ro thường gặp trong chi phí lãi vay thương mại dịch vụ​

Mặc dù chi phí lãi vay trong thương mại dịch vụ là công cụ tài chính quan trọng, giúp doanh nghiệp duy trì dòng vốn và tối ưu hoạt động kinh doanh, nhưng việc quản lý không chặt chẽ lại tiềm ẩn nhiều rủi ro. Đặc biệt trong bối cảnh cơ quan thuế tăng cường giám sát giao dịch liên kết, doanh nghiệp dễ rơi vào những sai sót đáng kể nếu không tuân thủ quy định pháp luật. Một số rủi ro điển hình có thể kể đến như sau:

• Giao dịch liên kết không hợp lý: Doanh nghiệp vay vốn từ bên liên kết với lãi suất cao bất thường, không có hồ sơ chứng minh bản chất kinh tế. Khoản chi phí này dễ bị cơ quan thuế loại khi quyết toán.
• Sai sót trong hạch toán và kê khai: Việc không phân loại rõ chi phí lãi vay được trừ và không được trừ theo Nghị định 132/2020/NĐ-CP và Nghị định 20/2025/NĐ-CP có thể dẫn đến truy thu, phạt thuế.
• Vay vốn từ bên liên kết trong ngành thương mại dịch vụ: Đây là nhóm giao dịch thường bị cơ quan thuế kiểm soát chặt, do đặc thù ngành có vốn lưu động cao, chi phí tài chính lớn và biên lợi nhuận mỏng

Kết luận​

Quản lý chi phí lãi vay trong thương mại dịch vụ không chỉ là yêu cầu bắt buộc về mặt pháp lý, mà còn là chiến lược giúp doanh nghiệp tối ưu chi phí tài chính, tăng cường minh bạch và giảm thiểu rủi ro thuế. Việc nắm chắc quy định về chi phí được trừ - không được trừ, đồng thời xây dựng hệ thống quản trị vốn minh bạch, sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong bối cảnh cơ quan thuế ngày càng siết chặt kiểm soát giao dịch liên kết.
Để đảm bảo tuân thủ đúng quy định, doanh nghiệp nên tham khảo ý kiến chuyên gia tư vấn, áp dụng kiểm toán độc lập và duy trì hồ sơ chứng minh giao dịch đầy đủ. Đây chính là chìa khóa để vừa đáp ứng yêu cầu pháp lý, vừa tối ưu hiệu quả kinh doanh.
Quý doanh nghiệp muốn được tư vấn chuyên sâu về chi phí lãi vay thương mại dịch vụ, hãy liên hệ ngay với MAN - Master Accountant Network để được hỗ trợ

Thông tin liên hệ MAN - Master Accountant Network​

• Địa chỉ: Số 19A, đường 43, phường Tân Thuận, TP. Hồ Chí Minh
• Mobile / Zalo: 0903 963 163 – 0903 428 622
• Email: man@man.net.vn

Ban biên tập: MAN - Master Accountant Network​