Tổng hợp
Có nhiều phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang, để lựa chọn được phương pháp phù hợp với doanh nghiệp kế toán phải hiểu được sản phẩm dở dang là gì? Và nắm rõ được đặc điểm sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp. Ở bài viết sau chia sẻ chi tiết các phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang và cách tính.
1. Sản phẩm dở dang là gì?
Sản phẩm dở dang là khối lượng sản phẩm công việc còn đang trong quá trình sản xuất gia công, chế biến, đang nằm trên các giai đoạn của quy trình công nghệ hoặc đã hoàn thành một vài quy trình chế biến nhưng vẫn còn phải gia công chế biến tiếp mới trở thành sản phẩm.
Như chúng ta đã biết giá thành sản phẩm hoàn thành trong kỳ được tính theo công thức sau:
Do vậy trước khi tính giá thành thì bắt buộc doanh nghiệp phải đánh giá sản phẩm dở dang.
– Sản phẩm dở dang đầu kỳ: Là sản phẩm dở dang cuối kỳ kế toán trước chuyển sang
– Sản phẩm dở dang cuối kỳ: Là những những sản phẩm mà chưa hoàn thành, chưa hoàn thiện đang còn nằm trên quy trình sản xuất. Phải trải qua một hoặc một số công đoạn nữa mới hoàn thành sản phẩm.
2. Các phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang
Để lựa chọn phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ phù hợp cần phải căn cứ vào đặc điểm sản xuất của Doanh nghiệp, có 3 phương pháp sau:
a) Phương pháp đánh giá theo chi phí nguyên vật liệu chính (trực tiếp)
Doanh nghiệp mà chi phí nguyên vật liệu chiếm tỷ trọng lớn trong giá thành sản phẩm (khoảng 65% đến 80% trở lên) nên sử dụng phương pháp này.
Phương pháp này chỉ tính cho sản phẩm dở dang cuối kỳ phần chi phí NVL trực tiếp, hoặc NVL chính còn các chi phí khác tính cả cho thành phẩm.
Ví dụ
– Chi phí sản phẩm dở dang đầu tháng : 2.500.000 đ
– Chi phí SX trong tháng tập hợp được bao gồm:
- Chi phí NVL trực tiếp : 8.910.000 đ
- Chi phí nhân công trực tiếp :1.666.000 đ
- Chi phí SX chung :1.088.000 đ
– Kế toán đánh giá SPDD cuối kỳ:
b) Phương pháp ước lượng sản phẩm tương đương
Phương pháp này dùng cho Doanh nghiệp có quy trình sản xuất phức tạp, sản phẩm dở nhiều và không đều nhau.
Theo phương pháp này SPDD cuối kỳ phải chịu toàn bộ chi phí sản xuất trong kỳ theo mức độ hoàn thành.
– Đối với những chi phí bỏ vào 1 lần ngay từ đầu quá trình sản xuất như CP NVL trực tiếp, NVL chính, toàn bộ CP NVL trực tiếp đầu kỳ và PS trong kỳ được tính cho SP hoàn thành và dở dang. Theo đó:
Ví dụ:
– CP SPDD đầu tháng gồm:
- CP NVL trực tiếp :1.600.000 đ
- CP nhân công trực tiếp :534.000 đ
- CP sản xuất chung :226.000đ
- CP NVL trực tiếp :168.000.000 đ
- CP nhân công trực tiếp :6.286.000 đ
- CP sản xuất chung :7.200.000 đ
Tính CP SPDD cuối kỳ:
=> Hướng dẫn giải:
– Chi phí NVL trực tiếp của sản phẩm dở dang cuối kỳ:
= [(1.600.000đ + 168.000.000 đ) * 50] / [ 180 +50 ] = 36.869.565,2
– Chi phí Nhân công trực tiếp của SPDD cuối kỳ:
= [(534.000đ + 6.286.000đ) 50.5 ] / [ 180 + (50 *5) ] = 831.707,3
– Chi phí sản xuất chung của SPDD cuối kỳ:
= [ (226.000+7.200.000)50.5 ] / [ 180 + (50 *5) ] = 905.609,8
Tổng CPDDCK = 36.869.565,2+831.707,3+905.609,8 = 38.606.882,3
c) Phương pháp đánh giá theo chi phí định mức
Doanh nghiệp đã xây dựng được hệ thống định mức chi phí sản xuất hợp lý và ổn định nên sử dụng phương pháp này.
Theo PP này kế toán căn cứ khối lượng sản phẩm dở dang và chi phí sản xuất định mức cho 1 đơn vị sản phẩm ở từng giai đoạn để tính ra chi phí của sản phẩm dở dang cuối kỳ.
Ví dụ:
– Có số liệu về sản phẩm A như sau:
Chi phí sản xuất định mức cho 1 đơn vị sp như sau:
- CP nguyên vật liệu trực tiếp :12.000 đ
- CP nhân công trực tiếp : 2.500 đ
- CP sản xuất chung : 1.500 đ
Bài giải:
Kế toán tính chi phí của sản phẩm dở dang cuối kỳ như sau:
– CP NVL trực tiếp trong sản phẩm dở dang : 12.000 * 10 = 120.000
– CP nhân công trực tiếp : 2.500(100,5)=12.500
– CP sản xuất chung : 1.500(100,5)=7.500
Nguồn: Nguyên lý kế toán